Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine karar verilen yatırım fonlarına ilişkin yeni bir kanun teklifi hazırlandı. Teklifle, tasfiyesi henüz tamamlanmamış fonların adil, şeffaf ve etkin şekilde tasfiye edilmesi, fon malvarlığından hukuka aykırı biçimde çıkarılan değerlerin geri kazanılması ve yatırımcıların zararlarının sorumlulardan tahsil edilerek hak sahiplerine ödenmesi amaçlanıyor.
Düzenleme, belirtilen tarihte tasfiyesine karar verilen fonlardan kanunun yayımlandığı tarihte tasfiyesi tamamlanmamış olanları kapsayacak. Teklifin, diğer yatırım fonları bakımından genel veya sürekli bir tasfiye ve sorumluluk rejimi oluşturmayacağı belirtildi.
Teklife göre fonların tasfiyesi, SPK'nin gözetim ve denetiminde, tasfiye ile görevlendirilen kuruluşlar tarafından gerçekleştirilecek. SPK; fon varlıklarının tespiti, nakde çevrilmesi, değerleme yöntemleri, fon pay sahiplerinin belirlenmesi, ara ve nihai ödemeler ile dağıtım sırasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkili olacak.
Tasfiye işlemlerinde yatırımcıların menfaatlerinin korunması ve fon varlıklarından mümkün olan en yüksek ekonomik değerin elde edilmesi esas alınacak. Borsada oluşan fiyatın varlığın gerçek değerini yansıtmadığı veya tasfiyeyi geciktirdiği durumlarda farklı satış yöntemlerinin uygulanmasına karar verilebilecek. SPK, gerekli gördüğü hâllerde varlıkların borsa dışında satılmasına da onay verebilecek.
Tasfiye sırasında elde edilen gelirlerden fonun yönetimi ve tasfiyesi için yapılan zorunlu giderler düşülecek. Kalan tutarlar tasfiye malvarlığına dahil edilecek. Tasfiye tamamlandıktan sonra tahsil edilen tutarlar ise mükerrer ödeme yapılmasını önleyecek şekilde geri kazanım hesabına aktarılacak.
Fon pay sahiplerinin hakları, Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK), Takasbank, Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu (TEFAS), portföy saklama kuruluşları ve dağıtım kuruluşlarının kayıtları karşılaştırılarak fon ve hesap bazında tespit edilecek.
MKK, Takasbank, Borsa İstanbul, Türkiye Bankalar Birliği, portföy yönetim şirketleri ve ilgili kamu kurumları, düzenlemenin uygulanması için gerekli bilgi ve belgeleri SPK, Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM) ve/veya Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna (TMSF) talep üzerine gecikmeksizin vermekle yükümlü olacak. Kurumlar, gizlilik ve sır saklama hükümlerini gerekçe göstererek bilgi vermekten kaçınamayacak.
Teklifte yatırımcıların tasfiye sürecinde ödeme alabilmesine yönelik hükümler de yer aldı. Fon malvarlığının nakde çevrilmesiyle elde edilen dağıtılabilir tutarın, tasfiye kararından önceki günün fon birim pay fiyatı üzerinden hesaplanan toplam tutarı karşılamaması durumunda yatırımcıların net yatırım tutarları esas alınacak.
Net yatırım tutarı, yatırımcıların fona yaptıkları nakit girişleri ve fondan gerçekleştirdikleri nakit çıkışları dikkate alınarak hesaplanacak. Hesaplamada, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan tüketici fiyat endeksi (TÜFE) ile yurt içi üretici fiyat endeksindeki (Yİ-ÜFE) değişim oranlarının aritmetik ortalamasından yararlanılacak. Endeksleme, kıstelyevm yöntemiyle uygulanacak ve hesaplama MKK tarafından yapılacak.
SPK tarafından belirlenecek fonlarda, tasfiye bakiyesinden yapılacak nihai ödemelerden mahsup edilmek üzere ara ödeme gerçekleştirilebilecek. Buna göre net yatırım tutarı 1 milyon TL'nin altında olan yatırımcılara hesaplanan net yatırım tutarı kadar, 1 milyon TL ve üzerinde olan yatırımcılara ise en fazla 1 milyon TL ara ödeme yapılabilecek. Ara ödeme, endeksleme uygulanmadan hesaplanan net yatırım tutarını aşamayacak.
Para piyasası niteliğindeki fonlar dışındaki fonlarda yapılacak ara ödeme, ilgili yatırımcının hesabında bulunan katılma paylarının önceki gün sonu itibarıyla hesaplanan toplam değerini de aşamayacak.
Dağıtılabilir nakdin tüm yatırımcıların hesaplanan alacaklarını karşılamaya yetmemesi durumunda SPK, ödeme yöntemini belirleyebilecek. Bu kapsamda net yatırım tutarı en düşük olan yatırımcılardan başlanarak ödeme yapılmasına veya tüm yatırımcılar için asgari bir ara ödeme tutarı belirlenmesine karar verilebilecek.
Ara ödeme karşılığında yatırımcının fon katılma payları iade edilmeyecek. Katılma paylarının iadesi, nihai tasfiye ödemeleri sırasında gerçekleştirilecek. Nihai ödeme hesaplanırken tasfiye malvarlığından, geri kazanım hesabından veya diğer hukuki yollarla daha önce yapılan ödemeler mahsup edilecek.
