Erdoğan’dan Türk dünyasına mesaj: Ayrılığa gayrılığa yer yok

BEŞTEPE Millet Sergi Salonu’nda Türk Devleti Teşkilatı 13. Zirvesi Devlet Başkanları Konseyi Toplantısı’nda açıklamalarda bulunan Cumhurbaşkanı Erdoğan, özetle şunları söyledi:

AZERBAYCAN’DAN DEVRALIYORUZ

“Zirvemizin temasını merhum İsmail Gaspıralı’dan ilhamla “Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik” olarak belirledik. Bize göre dilde birlik, ortak hazinemizi yaşatmak, geliştirmek ve birbirimizi aracısız anlayabilmektir. Fikirde birlik, ortak hedefler etrafında kenetlenmek ve müşterek bir strateji geliştirebilmektir. İşte birlik ise sözümüzü eyleme, irademizi esere, kararlarımızı neticeye dönüştürebilmektir. Bu anlayışla Türkiye olarak Teşkilatımızın dönem başkanlığını bugün Azerbaycan’dan devralıyoruz. Azerbaycanlı kardeşlerimize dönem başkanlıkları boyunca gösterdikleri çabalar dolayısıyla Teşkilatımız adına tebriklerimi iletiyorum.

İnşallah dönem başkanlığımızda Teşkilatımızın bugüne kadar oluşturduğu kurumsal birikimi daha somut kazanımlara tahvil etmeyi hedefliyoruz. Kardeşlik bağlarımızı pekiştirecek şekilde ortak dilin yaygınlaştırılması spor başta olmak üzere kültürel etkinliklerin desteklenmesi, ülkelerimiz arasında seyahatlerin kolaylaştırılması gibi alanlarda ilerleme kaydedelim diyoruz. Türk dünyasının geleceğini inşa ederken aile kurumunun güçlendirilmesine ve kadınların toplumlarımızdaki rolünün desteklenmesine önem veriyoruz.

Aile ve Kadın Konseyi Yüksek Onur Kurulu’nun ilk toplantısının eşim Emine Erdoğan’ın himayesinde yapılmasından büyük memnuniyet duyuyoruz. Türk dünyasının aile fotoğrafında ayrılığa, gayrılığa, ihtilafa yer yoktur. Hepimiz biriz, beraberiz, ezelden ebede kadar inşallah kardeşiz. Bu noktada aile meclisimizin Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ile temaslarını artıracağına inanıyorum. Bu vesileyle Türkmenistan’ın çalışmalarımıza sunduğu katkıları da takdirle karşıladığımızı vurgulamak istiyorum. Serdar kardeşimin dinamik liderliğinde Türkmenistan’ı en kısa zamanda tam üye olarak aile meclisimizde görmeyi temenni ediyoruz.

ERMENİSTAN’LA TEMASLARI DESTEKLİYORUM

Barış ve istikrarın hâkim olduğu bir Güney Kafkasya, bölge ülkeleriyle birlikte bütün Türk dünyasına önemli fırsatlar sunacaktır. Azerbaycanlı kardeşlerimizin Ermenistan ile yürüttüğü temasları destekliyor, kalıcı barış için elimizden gelen katkıyı sunmaya devam edeceğimizi ifade ediyorum. Bölgemizde yaşanan ihtilafların hiçbir tarafa kazanç getirmediği gibi küresel ekonomi, ticaret ve enerji piyasaları üzerinde ağır sonuçları olmaktadır. İran ile son dönemde tekrar artan tansiyonun silahlar yerine diplomasiye tahvil edilmesi temennimizdir.

FİLİSTİN’DE DAHA FAZLA ÇABA

Kanayan yaramız olan Filistin meselesinin adil çözümü için Türk devletleri olarak daha fazla çaba göstermemiz gerektiği kanaatindeyim. Gazze’ye insani yardımların ulaştırılması ve yeniden imar çalışmalarının bir an evvel başlatılması için gerekli katkıyı sağlamalıyız. 1967 sınırları temelinde ve başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız ve egemen Filistin Devleti’nin hayata geçirilmesine destek vermeyi sürdürmeliyiz.

MİLLİ HASSASİYETLERİ GÖZETEREK

Mazimiz gibi istikbalimiz, sıkıntılarımız gibi başarılarımız da ortaktır. Her bir üyemizin millî hassasiyetlerini gözeterek kazan kazan anlayışıyla ortak çıkarlarımızı büyütmeye gayret etmeliyiz. Ben inanıyorum ki Türk dünyasını doğudan batıya uzanan güçlü bir ticaret, ulaştırma ve enerji merkezine dönüştürmek bizlerin elindedir. Trans-Hazar-Doğu-Batı Orta Koridoru, yarının ticaretine yön verecek stratejik bir hattır.

ÜLKEMİZİN PAZARLARINI TEK BİR ÇATI ALTINDA BULUŞTURABİLİRİZ

Siber güvenlik; kara, hava ve deniz güvenliğimiz kadar hayati. Siber güvenlik ve siber işbirliği mutabakatının en kısa sürede imzalanarak hayata geçirilmesini bekliyoruz. Uzay alanında ortak uydu projemizin hızlandırılması önceliklerimiz arasında olmayı sürdürüyor. Ortak bir dijital ticaret platformu üzerinden ülkelerimizin pazarlarını tek bir çatı altında buluşturabiliriz. Oğuz, Kıpçak ve Karluk dil gruplarını kapsayacak büyük Türk dili modelinin geliştirilmesine yönelik çalışmalara bütün üye ülkelerimizin katkı sunmasını bekliyoruz. Dönem başkanlığımızda yapay zekâ ve dijital kalkınma eylem planını sonuç odaklı ve mükerrerlikten uzak bir anlayışla ilerleteceğiz. 2027-2031 stratejisiyle Stratejik Ortaklık Ebedi Dostluk Anlaşması’nın nihayetlendirilmesini çok önemli buluyorum.

Biliyorsunuz 11-12 Kasım tarihlerinde COP31 Liderler Zirvesi’ne Antalya’da ev sahipliği yapacağız. Siz değerli kardeşlerimin katılımını beklediğimi tekrar ifade etmek isterim. Genel Sekreterlik görevi sona eren Sayın Kubanıçbek Ömüraliyev’e 2022’den beri Teşkilatımıza sunduğu hizmetler için teşekkür ediyorum, yeni Genel Sekreterimiz Mirvahid Azimov’a şimdiden başarılar diliyorum.

Bugün devraldığımız dönem başkanlığını ağır bir sorumluluk ve kıymetli bir emanet olarak görüyoruz. İnşallah bu emanete hakkıyla sahip çıkmanın gayretinde olacağız.”

BİLDİRİDE ÖNEMLİ VURGULAR

– Zirvenin ardından yayımlanan Ankara Bildirisi’nde liderler, üye devletlerin egemenliğine, bağımsızlığına, toprak bütünlüğüne, uluslararası sınırların dokunulmazlığına ve iç işlerine karışmama ilkesine bağlılıklarını teyit etti. Teşkilatın dönem başkanlığını Azerbaycan’dan devralan Türkiye, süreci bir sonraki zirveye kadar yürütecek. Bildiride yer alan bazı maddeler şöyle oldu:

– Üye devletler arasında, birbirlerinin uluslararası kuruluşlar ile bu kuruluşların seçilmiş organlarındaki adaylıklarına, ayrıca ortak çıkarları ilgilendiren kararlar, açıklamalar ve diğer girişimlere yönelik desteğin güçlendirilmesi çağrısında bulundular.

– Üye devletler, Kıbrıs meselesinin, Ada’daki mevcut gerçekler temelinde, müzakere edilmiş, karşılıklı olarak kabul edilebilir çözüme ulaştırılması ihtiyacını vurguladıklarını;  Kıbrıs Türk halkının, eşit haklarını güvence altına alma çabalarına destek verdiklerini belirttiler.

–  Gazze’de bulunan herkes için güvenlik ve istikrarı sağlamak ve yeniden inşa ile toparlanmanın yolunu açmak amacıyla BM Güvenlik Konseyi’nin 2803 (2025) sayılı Kararının ve Gazze İhtilafını Sona Erdirmek için Kapsamlı Plan’ın tam olarak uygulanması gerektiğini, iki devletli çözümün hayata geçirilmesi ihtiyacını vurguladılar.

– 34 harften oluşan Ortak Türk Alfabesi’nin yaygınlaştırılması  için Türk Akademisi’nin çalışmaları desteklendi.

– Türkiye Cumhurbaşkanı’nın eşi Emine Erdoğan’ın ev sahipliğinde düzenlenen toplantı memnuniyetle karşılanarak, aile ve kadının güçlendirilmesine yönelik kurumsal adımlar desteklendi; Türkiye’nin “TDT Aile ve Kadın Konseyi” kurulması girişimi not edildi.

– Üye ülke vatandaşı futbolcuların liglerde “yabancı olmayan futbolcu” statüsünde yer alması ve milli takımlar düzeyinde bir “Türk Kupası” turnuvası düzenlenmesi yönündeki istişareler kayda geçirildi.

Türk Devletleri Teşkilatı’nı temsil eden ülkelerin yer aldığı bir pano hazırlandı. Her ülkenin liderleri kendi ülkesinin altına imza atarken Cumhurbaşkanı Erdoğan da panoyu imzaladı. Konuk devlet başkanları ve yetkililerinin de hitabı sonrası TDT Devlet Başkanları Konseyi 13. Zirvesi ortak bildirisi imzalandı.

ZİRVEDE Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Cumhuriyet Bayramı’nı kutlayarak, “100 yılda Türkiye dünyanın en önemli ülkelerinden biri haline geldi” dedi. Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, Cumhurbaşkanı Erdoğan’a teşekkür ederek, “Türkiye uluslararası arenadaki itibarını artırmaya devam etmektedir” diye konuştu. Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev Türk devletleri lojistik kompleksleri ağının kurulmasını önerdi. KKTC Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman Atatürk’ün önderliğinde verilen bağımsızlık mücadelesinin Kıbrıs Türk halkı için ilham kaynağı olduğunu vurguladı. Türkmenistan Devlet Başkanı Serdar Berdimuhamedov, Hazar Geçişli Orta Koridor’un kapasitesinin artırılmasının önemine işaret etti. Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov, “Askeri çatışmalar, yeni güvenlik tehditleri ve uluslararası hukuk ilkelerinin ihlâl edilmesi, devletler açısından ciddi sınamalar oluşturuyor. Böyle bir ortamda Azerbaycan, istikrar ve güvenlik alanı olmayı sürdürmektedir. Azerbaycan ile Ermenistan arasında normalleşme süreci devam etmektedir. Bölgede fiili barış ortamı mevcuttur” dedi.

Aile fotoğrafında Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın sağında Kazakistan Cumhurbaşkanı Tokayev, solunda ise Özbekistan Cumhurbaşkanı Mirziyoyev bulundu. Fotoğrafta ayrıca, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov ve Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov ile gözlemci ülkeler Türkmenistan Cumhurbaşkanı Serdar Berdimuhamedov ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ile Türk Devletleri Teşkilatı Genel Sekreteri Kubanıçbek Ömüraliyev yer aldı.

UKRAYNA Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın davetiyle bugün Türkiye’ye gelecek. Ä°letişim Başkanı Burhanettin Duran,  yaptığı açıklamada, “Cumhurbaşkanımız Tayyip Erdoğan’ın davetine icabetle Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, yarın (bugün) ülkemize bir çalışma ziyareti gerçekleştirecektir” dedi. Zelenski de ziyaret öncesi yaptığı açıklamada, savaşın sona erdirilmesi için tüm diplomatik imkânların kullanılması yönünde çalıştıklarını belirtti. Zelenski, “Türkiye’de önemli görüşmeler olacak” dedi. – ANKARA

İKİLİ GÖRÜŞMELER

Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan toplantının ardından  Beştepe’de Türkmenistan Devlet Başkanı Serdar Berdimuhammedov, Kırgızistan Devlet Başkanı Sadır Caparov, KKTC Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman’la görüştü. Erdoğan ayrıca Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov’u da kabul etti.  İletişim Başkanlığı tarafından yapılan açıklamada görüşmelerde ikili ve bölgesel, küresel konuların ele alındığı kaydedildi.

LİDER EŞLERİ ‘AİLE’Yİ KONUŞTU

CUMHURBAŞKANI Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan, Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Aile ve Kadın Konseyi 1. Yüksek Onur Kurulu Toplantısı’nda, “Güçlü kadın olmak, tek bir yaşam tarzına indirgenemeyecek kadar geniş bir kavramdır” dedi. Emine Erdoğan’ın ev sahipliğinde Çankaya Köşkü’nde “Dayanışmadan Kurumsal İşbirliğine: Türk Dünyasında Aile ve Kadın” başlıklı Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Aile ve Kadın Konseyi 1. Yüksek Onur Kurulu Toplantısı gerçekleştirildi. Toplantıya, TDT Zirvesi için Ankara’ya gelen Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev’in eşi Ziroat Mirziyoyeva, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov’un eşi Aygül Caparova ve KKTC Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman’ın eşi Nilden Bektaş Erhürman katıldı.

Konuşmasında ailelerin toplumların görünmez kaleleri olduğunu anlatan Erdoğan, özetle şunları söyledi: “Ne mutlu ki aile, toplumlarımızın en güçlü kurumlarından biri olmaya devam ediyor. Aile, yeri gelir çocukların okulu, yeri gelir hastaların şifahanesi, yaşlıların bakımevi olur. Hayatın birçok sınaması, toplumsal bir soruna dönüşmeden aile dayanışmasıyla, aile aklıyla bertaraf edilir. Ancak günümüzde yaşanan sosyal dönüşümler, bireyselleşme, dijitalleşme, doğum oranlarının düşmesi gibi birçok faktör aile kurumunu bir buhrana sürüklüyor. Bu buhranı körükleyen bir diğer faktör de kadınlara dair meselelerin aile hayatından bağımsız ele alınmasıdır. Bu noktada kadınların annelikle iş hayatı arasında kalmadıkları, aile içi sorumlulukların adil biçimde paylaşıldığı ve gençlerin kolaylıkla aile kurabildikleri bir sosyal düzen oluşturmamız gerektiğini düşünüyorum.” – ANKARA

EMİNE Erdoğan ve lider eşleri, programda "Olgunlaşma Enstitüleri Sergisi"ni gezdi. Öğle yemeğinde Şef Çiğdem Seferoğlu tarafından hazırlanan Türk lezzetleri ikram edildi. Tenor Murat Karahan'ın sahne performansı sergilediği yemekte asma yapraklı muhacir ekmeği, ekşili pirpirim salata, bezelyeli çıtır Urla enginarı, sade yağlı firik pilavı ve isli yoğurt, fındıklı şekerpare ve reyhan şerbeti ikram edildi.

Türkiye ve dünyadaki en güncel gelişmelerden haberdar olmak için, bültenlerin gönderileceği e-posta adresini girin.