COP31’de “35’e 35” hedefi kapsamında ilk Küresel Elektrifikasyon Forumu düzenlendi

Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da düzenlenen COP31 kapsamında, Başkanlığın 35'e 35 elektrifikasyon girişimi doğrultusunda Uluslararası Yenilenebilir Enerji Ajansı (IRENA) ve Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) işbirliğiyle Küresel Elektrifikasyon Bakanlar Toplantısı ve ilk Elektrifikasyon Forumu gerçekleştirildi.

Forumda konuşma yapan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakan Yardımcısı Zafer Demircan, küresel enerji sistemlerinde elektrifikasyonun merkezde olduğu köklü bir dönüşüm yaşandığını belirterek, yapay zeka, veri merkezleri, elektrikli ulaşım ve dijitalleşmenin küresel elektrik talebindeki artışı hızlandırdığını, jeopolitik belirsizliklerin ise enerji güvenliği, uygun maliyet ve arz güvenilirliğini yeniden öncelikli hale getirdiğini ifade etti.

Türkiye'nin enerji politikalarını artan talep, enerji bağımlılığının azaltılması ve karbonsuzlaşma hedefleri doğrultusunda şekillendirdiğini ve Milli Enerji 2040 vizyonunun bu dönüşüm için yol haritası niteliği taşıdığını kaydeden Demircan, "Hedefimiz sanayi, binalar, ulaşım, tarım ve imalat dahil tüm sektörlerde elektrifikasyonu hızlandırmak. Yenilenebilir enerji, enerji verimliliği, nükleer enerji, petrol ve doğal gaz ile kritik mineralleri bu dönüşümün stratejik unsurları olarak görüyoruz." dedi.

Demircan, söz konusu vizyon kapsamında 2040'a kadar 281 gigavat kurulu güce ulaşılmasının ve yenilenebilir enerjinin kurulu güç içindeki payının yüzde 77'ye çıkarılmasının hedeflendiğini belirterek, rüzgar ve güneş enerjisinde toplam 175 gigavat kapasiteye ulaşmayı amaçladıklarını bildirdi.

Elektrifikasyon dönüşümünün büyük ölçekli yatırımlar gerektirdiğine dikkati çeken Demircan, bu yatırımların hayata geçirilmesi için yerli ve uluslararası özel sermayenin harekete geçirilmesi, öngörülebilir düzenleyici çerçeveler, şeffaf piyasa kuralları ve iyi hazırlanmış projelerin önem taşıdığını vurguladı.

Demircan, COP31'in ev sahibi Türkiye'nin emisyonların azaltılması ve elektrifikasyon gündemini ilerletmeye kararlı olduğunu belirterek, "COP31'in ev sahibi ülke olarak Türkiye, emisyonların azaltılması ve elektrifikasyon gündemini ilerletmeye, daha güvenli, uygun maliyetli ve sürdürülebilir bir enerji geleceğine yönelik küresel çabalara katkıda bulunmaya kararlıdır. Modern iletim altyapısı, yenilikçi finansman çözümleri ve güçlü bir kararlılık olmadan bu dönüşümü gerçekleştiremeyiz. Son olarak, 35'e 35 Küresel Elektrifikasyon Taahhüdü'ne katılımınız ve desteğiniz için hepinize teşekkür etmek istiyorum. Birlikte daha sürdürülebilir bir gelecek inşa edeceğiz." diye konuştu.

COP31 CEO'su ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakan Yardımcısı Fatma Varank, elektrifikasyonun iklim değişikliğiyle mücadelenin yanı sıra enerji güvenliğini güçlendirdiğini ve ithal yakıtlara bağımlılığı azalttığını söyledi.

Dünya genelinde elektrikli araç kullanımının günlük 2,3 milyon varil petrol tüketimini önlediğini belirten Varank, elektrifikasyonun yaygınlaşmasının önündeki başlıca engellerin özellikle gelişmekte olan ülkelerdeki altyapı eksiklikleri ve yüksek ilk yatırım maliyetleri olduğunu ifade etti.

Varank, "Elektrifikasyonu ülkelerin farklı koşullarını ve kalkınma önceliklerini dikkate alan kapsayıcı bir ekonomik ve sosyal dönüşüm olarak ele almalıyız." dedi.

Elektrifikasyonun hızlanması için elektrik şebekelerine yönelik yatırımların artırılması gerektiğini vurgulayan Varank, COP31 kapsamında başlatılan Elektrifikasyon Forumu'nun zirve sonrasında da somut uygulamaları destekleyen uluslararası bir işbirliği platformu olarak sürdürülmesini hedeflediklerini söyledi.

Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı ve COP31 Müzakereler Başkanı Chris Bowen, küresel elektrifikasyonun mevcut hızının dört katına çıkarılması gerektiğini belirtti.

Türkiye'nin ortaya koyduğu ve IEA'nın uzman çalışmalarına dayanan taahhüdün hem iddialı hem de ulaşılabilir olduğunu belirten Bowen, yüzde 35 hedefine ulaşmak için mevcut ilerleme hızının artırılması gerektiğini söyledi.

Bowen, elektriğin enerji tüketimindeki payının 2010'dan bu yana yılda ortalama 0,3 yüzde puan arttığını, mevcut eğilimin sürmesi halinde bu oranın 2035'te yüzde 26 seviyesinde kalacağını ifade etti.

Elektrifikasyon oranının 2005'te yüzde 17, 2015'te yüzde 19 ve bugün yüzde 23 olduğunu belirten Bowen, "Elektriğin enerji tüketimindeki payının yıllık artışını 0,3 yüzde puandan 1,2 yüzde puana çıkarmamız gerekiyor. Bu, son 15 yıldakinden dört kat daha hızlı ilerlememiz gerektiği anlamına geliyor." dedi.

Bowen, bazı ülkelerin halihazırda bu hızda ilerlediğini, söz konusu hızın küresel ortalamaya dönüştürülmesi gerektiğini vurguladı.

Ülkeleri Türkiye'nin elektrifikasyon taahhüdüne katılmaya davet eden Bowen, COP31 Başkanlığı öncülüğündeki karara ilişkin istişarelerin başladığını ve gelecek hafta da süreceğini bildirdi.

IEA Başkanı Fatih Birol, elektriğin küresel nihai enerji tüketimindeki payının 2035'e kadar yüzde 35'e çıkarılmasını amaçlayan "35'e 35" girişiminin enerji sektöründe dönüm noktası olabileceğini belirtti.

Enerji güvenliğiyle temiz enerji dönüşümünün artık birbirini destekleyen hedefler haline geldiğini belirten Birol, "Uzun bir aradan sonra ilk kez enerji güvenliği ve temiz enerji dönüşümü politikalarının hedeflerinin birbirine çok yakın hale geldiğini görüyorum. Artık ikisi arasında seçim yapmak zorunda değiliz." dedi.

Birol, yenilenebilir enerjinin enerji güvenliği ve rekabetçilik açısından önem kazandığını, dünya genelinde 90 gigavatlık nükleer enerji kapasitesinin inşa halinde olduğunu söyledi.

Elektrik talebindeki artışa dikkati çeken Birol, "Elektrik talebi, toplam enerji talebinden üç kat daha hızlı büyüyor. Bu artışta veri merkezleri, yapay zeka, elektrikli otomobiller ve özellikle klima kullanımındaki hızlı büyüme etkili oluyor." ifadelerini kullandı.

Birol, elektriğin toplam enerji tüketimindeki mevcut payının yüzde 23 olduğunu belirterek, "Ülkelerin bu payı 2035'e kadar yüzde 35'e çıkarmak konusunda uzlaşmasını istiyoruz." dedi.

Hedefin çok sayıda ülke tarafından desteklenmesinin yatırımcılara güçlü bir mesaj vereceğini vurgulayan Birol, "Bu mesaj, geleceğin elektrikte olduğudur. Yatırımlarınızdan yüksek getiri elde etmek istiyorsanız elektriğe yatırım yapmanız iyi olur. Bana göre '35'e 35' hedefi enerji sektöründe bir dönüm noktası olacak. COP31 taahhüdü, iklim değişikliğiyle mücadelemizde de bir dönüm noktası olabilir." ifadelerini kullandı.

AB Komisyonunun Enerji ve Konuttan Sorumlu Üyesi Dan Jorgensen, temiz elektrifikasyon yatırımlarını gelişmekte olan ülkelere yönlendirmek amacıyla hükümetleri, kalkınma bankalarını ve özel finans kuruluşlarını bir araya getiren "Electrify Now Finance Coalition" (Şimdi Elektrifikasyon Finansman Koalisyonu) girişiminin başlatıldığını söyledi.

Koalisyonun yatırım yapılabilir projelerin hazırlanmasına, yatırım risklerinin azaltılmasına ve düzenleyici engellerin aşılmasına destek vereceğini anlatan Jorgensen, "Bu Bakanlar Toplantısı kapsamında paylaşılan ulusal öncelikler ve somut örnekler, ülkelerin ihtiyaçlarını uzmanlık ve finansal destekle buluşturarak işbirliğimize yön vermeye yardımcı olacak." diye konuştu.

IRENA Genel Direktörü Francesco La Camera ise Türkiye'nin COP31 kapsamında elektrifikasyonu "35'e 35" girişimiyle gündemin merkezine taşıdığını belirterek, enerji dönüşümünün önündeki temel engelin artık teknoloji veya maliyet değil, uygulama hızı olduğunu söyledi.

La Camera, "35'e 35" girişiminin yeni bir hedef belirlemekten ziyade mevcut iklim taahhütlerini somut eylemlere dönüştürmeyi amaçladığını vurgulayarak, elektrifikasyonun hızlandırılması ve gerekli altyapının geliştirilmesi çağrısında bulundu.

Bu haberde bir hata mı var? Her türlü talep, şikâyet ve görüş için okur temsilcimize ulaşabilirsiniz.