
Ankara Üniversitesi'nin öncülüğünde kurulan Türk Hızlandırıcı ve Işınım Laboratuvarı'nda (TARLA) görev yapan bilim insanları tarafından ilk ışınlama deneyi başarıyla gerçekleştirildi.
YÖK'ten yapılan açıklamaya göre, mayısta yapılan deneyde cam ve pleksiglas örnekleri, hızlandırılan elektronlardan elde edilen gama ışınlarına maruz bırakıldı. Deneyin ardından camın renginin değiştiği, pleksiglasın yapısında ise değişimler ve kırılmalar meydana geldiği görüldü. Bu sonuçlar, Türkiye'nin kendi imkânlarıyla kurduğu hızlandırıcı altyapısını kullanarak malzemelerin radyasyon karşısındaki davranışlarını inceleyebildiğini ortaya koydu.
Çalışmanın, uydu ve uzay teknolojilerinden savunma sanayiine, tıbbi araştırmalardan günlük hayatta kullanılan ürünlerin geliştirilmesine kadar birçok alana katkı sağlaması bekleniyor.
TARLA Müdürü Dr. Özlem Karslı, kendi kurdukları hızlandırıcı sistemiyle ilk kez malzeme örneklerini ışınladıklarını belirterek, "Bu ışınlama deneyleriyle Türkiye, aslında bilimsel camiada önemli bir eşiği geçmiş oldu" ifadesini kullandı. Uzaydaki uyduların radyasyona maruz kaldığını, bunun kamera lensleri ve sensörlerde bozulmalara yol açabildiğini anlatan Karslı, TARLA'da bu etkileri incelemeye ve gidermeye yönelik çalışmalar yürüttüklerinin altını çizdi.
TARLA Hızlandırıcı Birim Yöneticisi Barış Yıldırım Demir, "Yaptığımız deney TARLA için bir dönüşüm noktası oldu. Çünkü ülkemizde ilk defa süperiletken modülleri kullanarak elektronları hızlandırdık" bilgisini paylaştı.
Demirci, laboratuvarın araştırmacılara hizmet vermeye hazırlandığını, hızlandırıcı teknolojisi sayesinde malzemelerin uzun yıllar içinde karşılaşabileceği bazı etkilerin kısa sürede incelenebileceğini belirtti.
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin
