ORTOPEDİ ve Travmatoloji Uzmanı Op. Dr. Hakan Kasapgil, çantaların tek omuzda taşınmaması gerektiğini söylerken, ağırlığının çocuğun ağırlığının yüzde 10’unu geçmemesinin önemini şöyle anlattı: “Ağır okul çantası kas ve duruş sorunları yapar. Ağır çanta, sırt, omuz ve bel kaslarında gerilmeye, öne doğru eğilmeye yani kifoz benzeri geçici eğriliklere ve yürüme bozukluklarına yol açabilir. Okul çantasının ağırlığı, çocuğun vücut ağırlığının yüzde 10’unu hatta bazı kaynaklara göre en fazla 3 kiloyu geçmemelidir. Çocuklarda omurga şikâyetleri ve duruş bozuklukları en sık 6-12 yaş ile 10-15 yaş dönemlerinde ortaya çıkar. 8-10 yaş sonrasında omurganın anatomik ve biyomekanik yapısı yavaş yavaş yetişkin omurgasına benzemeye başlar. Dolayısıyla bu yaştan sonra maruz kalınan kronik dışsal stresler yani ağır yük, kötü postür, yetişkinlikte de devam edecek kalıcı kas-iskelet problemlerinin temelini atar.” Kasapgil, çantanın nasıl taşınması gerektiğini de şöyle tarif etti:
– Çanta mutlaka her iki omuza da takılmalı, tek omuz kullanımından kaçınılmalıdır.
– Geniş, yumuşak ve destekli omuz askıları olan, sırtı destekleyen çantalar tercih edilmelidir. Tek omuzda taşımak omurgayı sürekli bir tarafa eğilmeye zorlar ve kas dengesizliğini tetikler.
– Çantada bulunan göğüs ve bel tokalarını mutlaka kapatın. Bu kemerler, yükün sadece omuzlara ve boyuna binmesini engeller, ağırlığın yüzde 50 ila yüzde 70’ini kalça kemiklerine aktararak omurgayı rahatlatır.
– Askıları iyice sıkarak çantayı çocuğun sırtına tam olarak yaklaştırın.
– Sırt ile çanta arasında boşluk bırakmayın. Aşağı sarkan bir çanta, yerçekimi merkezini arkaya çektiği için çocuğun öne doğru aşırı eğilmesine, yani kambur duruşa yol açar.
AĞIR KİTAPLAR SIRTA YAKIN
– Büyük ve ağır kitapları çocuğun sırtına en yakın olan bölmeye yerleştirin. *Hafif defterleri, kalemlikleri ve matarayı ise dış kısımdaki bölmelere koyun. Bu kaldıraç etkisi yaratarak omurgaya binen yükü azaltır.
– Çantanın sağ ve sol gözlerindeki ağırlıkların dengeli olmasına dikkat edin. Mümkünse tekerlekli yani çekçekli çantalar tercih edin.”
SIRADA OTURUŞA 90-90-90 KURALI
– Çocukların okula başladıklarında hayatlarında ilk kez uzun süre sırada oturmaya geçtiklerini de kaydeden Kasapgil, şu uyarıda bulundu: “Çocuklar günün en az 5 ila 8 saatini okul sıralarında geçirirler. Okul sıralarında yanlış oturma şekilleri duruş bozukluğuna yol açar. Sıralarda en sık yapılan yanlışlar, öne doğru kambur oturma, sırtın alt kısmını boşlukta bırakacak şekilde kaykılarak oturma, sıraya yan yatma veya tek kolun üzerine eğilme ve başı ileri doğru uzatarak ders dinlemedir. İdeal oturma pozisyonunda 90-90-90 kuralına uyulması gerekiyor. Yani sırt ve bel dik olmalı ve sıranın arkalığına tam temas etmelidir. Kalça eklemi ile diz eklemi tam 90 derecelik bir açı oluşturmalıdır. Ayak tabanları yere tam olarak düz basmalıdır. Sıra ile göğüs kafesi arasında yaklaşık bir yumruk kadar mesafe olmalıdır.”