Panelde konuşan Ahmet Özkaya, dünyanın ciddi bir enerji krizinden geçtiğini belirterek, Türkiye için enerji arz güvenliğinin milli güvenlik sorunu olarak ele alınması gerektiğine dikkat çekti. Türkiye'nin enerji emtialarında net ithalatçı bir ülke olduğunu anlatan Özkaya, "Yıllık ortalama 70 milyar doların üzerinde enerji ithalatına bedel ödüyoruz. Dolayısıyla hem iklim hedeflerine ulaşmak hem de arz güvenliğini tahkim etmek hem de dışa bağımlığımızı azaltabilmek için bir politika seti ortaya koyduk. Bu kapsamda hem en ucuz hem de en kolay enerji verimliliği. Burada çok az yatırım yaparak çok ciddi tasarruf sağlayabiliriz" dedi.
Yenilenebilir enerji hedefleri kapsamında offshore rüzgar santrallerinin hayata geçirileceğini anlatan Özkaya, "Biz karada 2002 yılından beri ekipman üretiminden her türlü bakım onarıma kadar sürece hâkimiz. Ülkemizin kabiliyeti çok yüksek. Offshore ise yeni bir alan ve bu alana yatırım yapmak istiyoruz. Açık denizde rüzgar enerjisi üretmek için 2040'a kadar en az 6 gigavatlık offshore rüzgar enerjisi santralini portföyümüze dahil etmek istiyoruz" dedi. Bu alanda en büyük potansiyelin Ege'de olduğunu belirten Özkaya, dört nokta tespit ettiklerini ifade etti. Bir taslak şartname oluşturduklarını anlatan Özkaya, bu ay sonuna kadar 1 gigavatlık yarışma için teknik şartnameyi duyuracaklarını kaydetti. Yarışmayı Nisan 2027'de yapmayı planladıklarını anlatan Özkaya, "Bu alanda ilk kez yarışma düzenliyor.
Biz bunu bir rüzgar enerjisi olarak görmüyoruz. Bu yanı zamanda denizde rüzgar altyapı yatırımı. O nedenle Türkiye sanayisine de ciddi bir katkısı olacak. O yüzden burada yerli ekipman üreticileriyle de çok görüşme yaptık. İhaleyi kazanan yatırımcılarımız hem deniz tabanı ölçümü yapacak hem de 1 gigavatlık kapasiteyi devreye alacaklar" diye konuştu. Türkiye'nin petrol arama çalışmalarıyla derin denizde ciddi bir bilgi birikimine ulaştığını anlatan Özkaya, offshoreda da benzer tecrübeye ulaşmayı hedeflediklerini kaydetti.
Yenilenebilir enerjide Türkiye'nin son 15 yıldır özellikle hidrolikle başlayan bir dönüşümü tamamladığını anlatan Özkaya, "2005'lerde 12-13 gigavat olan hidrolikleri bugün 30 gigavatın üzerine çıkardık. Son 10 yılda neredeyse sıfıra yakın olan rüzgar ve güneş enerjisindeki gücümüzü 40 gigavatın üzerine taşıdık. 2040 vizyonumuzda ise sadece rüzgar ve güneş toplamımızın 175 gigavat olarak planladık. Bugün Türkiye'nin 127 gigavatlık toplam kurulu gücümüzün neredeyse bunun 1.5 katı kadar bir gücün sadece rüzgar ve güneşten gelmesini bekliyoruz. Bizim aslında ulaşmayı hedeflediğimiz temel politikaların en önemli hedefi de burası.
Çünkü hem de temiz enerji hem de dışa bağımlılığımızı azaltan bir enerji" ifadelerini kullandı. Bu hedefi önce 120 gigavat olarak açıkladıklarını anlatan Özkaya, COP31 kapsamında bunu 175 gigavata çıkardıklarını kaydetti. Özkaya, "Bu hedef için hemen her yıl en az 10 gigavat rüzgar ve güneş enerjisi yatırımını devreye almamız gerekiyor. Burada ciddi bir yatırım finansman gerekiyor aynı zamanda bu yatırım süreçlerinin hızlandırılabilmesi için izin süreçlerinin minimalize edilmesi şart" dedi.
KÜÇÜK MODÜLER REAKTÖRLER YAPILACAK
Net sıfır emisyon hedeflerine ulaşabilmek için nükleerin sisteme entegre edilebilmesinin olmazsa olmazlar arasında yer aldığına dikkat çeken Özkaya, "Biz burada Akkuyu sürecini sürdürüyoruz ancak yetersiz. 2040 yılına kadar en az bir Akkuyu kadar 10 gigavatlık bir kapasiteyi eklememiz gerekiyor. Bu kapsamda küçük modüler reaktörleri de sistemimize entegre ediyor olmamız gerekiyor" diye konuştu.
Petrol ve doğalgaz aramacılığıyla ilgili de ciddi yol alındığını anlatan Özkaya, "2040'a geldiğimizde kendi milli imkanlarımızla petrol ve doğalgazını arayabilir olmamız gerekiyor. Bu da enerji bağımsızlığı açısından çok önemli gördüğümüz bir alan. Bunun için de çalışmalarımız sürüyor" dedi. 2040 Milli Enerji vizyon belgesinin son ayağının madenler olduğunu aktaran Özkaya, "Madenler bu işin olmazsa olmazı. Biz 2040'a giderken talebin ciddi dönüşeceğini düşünüyoruz. Yenilenebilir enerji yatırımları, elektrikli araçlar, veri merkezleri… Zaman bize mevcut minerallerin ne kadar önemli olduğunu gösteriyor. Bu açıdan madenler çok önemli ve olmazsa olmazımız.
Buna ilişkin ciddi çalışmalar yapmamız gerekiyor. O nedenle Milli Enerji 2040'ın bir benzerini Milli Madenler 2040 olarak tüm dünyaya duyurmak istiyoruz" şeklinde konuştu. Madencilikte izin sürelerinin kolaylaştırılması gerektiğini anlatan Özkaya, "Biz maden çeşitliliğinde en üst sıradayız ancak arama ve çıkarmada yetersiziz. Dolayısıyla bizim burada süreci hızlandırma ve kolaylaştırmamız lazım. Bir diğer konu da nadir toprak elementlerini işleyen tesisleri hayata geçirmemiz gerekiyor. Eti Maden'in bu noktada ciddi yatırımları var. Mesela bizim 2040 vizyonu çerçevesinde rüzgarda 63 megavat hedefimiz var. Bunun ekipmanlarında kalıcı mıknatıs çok fazla kullanılıyor. Bunun Türkiye'de üretilebilmesi için çalışıyoruz. Metalik madenlerde ciddi arama üretim sürecini başlatmamız gerekiyor" dedi.
İklim kriziyle mücadele toplumun geneline yayılmalı
COP31'in karbon denkleştirme ortağı olarak yer aldıklarını belirten Kalyon Holding CEO'su Mustafa Koçar, "Zirve kapsamında katılımcıların ulaşımı, konaklaması gibi durumları nedeniyle belli bir sera gazı var. Bizim kabaca hesabımıza göre COP31 organizasyonunun sera gazı emisyonuna etkisi 400 bin ton. Biz Konya'daki Karapınar projemizde ürettiğimiz katma değeri ve uluslararası sertifikasyonlardan geçirdik. Şimdi bu sertifikasyonumuzla organizasyon da çevreye bir zarar vermeden hayata geçirilmiş oldu" dedi. Kalyon'un Konya'daki güneş enerjisi yatırımının 6 milyon nüfuslu bir şehrin tüm elektrik ihtiyacını karşılayacak kapasiteye sahip olduğunu belirterek, "Burada 1.7 milyon ton karbon emisyonunun önüne geçiyoruz" dedi. Karapınar'da ikinci bir santrali devreye alacaklarını anlatan Koçar, "Aralık ayında 500 megavata yakın bir kapasiteyi faaliyete geçirmiş olacağız. Her hayata geçirdiğimiz yatırımla enerji arz güvenliğine katkı sağlıyoruz. Burada büyümeye devam edeceğiz" dedi.
Hali hazırda 1.2 gigavat rüzgâr depolama kapasitesinin lisanslama aşamasında olduğunu anlatan Koçar, mühendislik çalışmasının sürdüğünü kaydetti. İklim kriziyle mücadelenin toplumun geneline yayılması gerektiğine dikkat çeken Koçar, "Bizim Kalyon bünyesinde sosyal katkı sağlamak amacıyla çalışmalarımız var. Kalyon Vakfı olarak 10 milyonun üzerinde fidan diktik. Kalyon Kültür de kültür ve sanatın buluştuğu yer. Burada da sıfır atık ve çevre temalı dört sergimiz var. Tüm bunlarla çevre hassasiyetini toplumun geneline yaymaya çalışıyoruz" dedi.
KARBONU HAVADA YAKALAYIP DEPOLUYORLAR
Rönesans Yönetim Kurulu Üyesi ve Enerji Grup Başkanı Emre Hatem, yeşil enerji üretimi ve enerji depolamada yatırımlar yaptıklarını belirterek, iki yıl önce Total Enerji ile ortaklık yaptıklarını kaydetti. Hatem, "Şu an 1.400 megavatlık enerji portföyümüz var. 1.000 megatvat yenilenebilir enerji dönüşümümüz var. 400 megavatı da batarya depolama yatırımı. 1.000 megavatın 800'ü ise rüzgârda. Portföyümüzün 650 megavatı şu anda işletmede. 150 megavatı inşaat halinde. Bunu da seneye tamamlayacağız. Elimizdeki projeler depolamalı rüzgar santrali.
İlk depolamalı rüzgar santrali yatırımına da yakında başlayacağız" dedi. Türkiye'de YEKA3 ihalelerinden kapasite aldıklarını anlatan Hatem, üç projeyi 30 ayda tamamlayarak işletmeye aldıklarını kaydetti. HES'lerle eş zamanlı hibrit güneş santralini devreye aldıklarını anlatan Hatem, "Türkiye'nin en büyük lisanssız rüzgar santralini yapıyoruz.
Rönesans gayrimenkulün enerji ihtiyacını karşılamak için İzmir'de 35 megavatlık rüzgar santrali yapıyoruz. Buradan üretilecek enerji AVM'lerimizdeki enerji ihtiyacını karşılayacak. Bu yatırımı yılsonunda devreye alacağız" dedi. Osmaniye'de 130 megavatlık rüzgar santralleri olduğunu aktaran Hatem, buradaki tribünlerin bir kısmını yenilediklerini söyledi. Hatem, "Türkiye'nin 5 bin civarında rüzgar tribünü var. Bunların ortalama büyüklüğü ise 3 megavat. Bugün üretilen yeni tribünler ise 8-10 megavat. Dolayısıyla eski tribünleri yenilerle değiştirerek aynı sahada daha fazla enerji üretmek mümkün. Osmaniye'deki tribün yenilemede projesi kapsamında bir kısmını sökerek yenisini takacağız ve kapasitemizi 130 megavattan 200 megavata çıkaracağız. Enerji üretimi de yaklaşık iki katına yükselecek.
Bu tip projelerin artacağını düşünüyoruz" dedi. Batarya yatırımlarının da devam ettiğini anlatan Hatem, önümüzdeki süreçte bunu devreye alacaklarını ifade etti. Total Enerji'nin karbon yakalama projesi hakkında da bilgi veren Hatem, bunun Türkiye'de de yapılabileceğini kaydetti. Hatem, şunları anlattı: "Karbon yakalama projesi kapsamında Avrupa'daki belirli sanayideki tesislerde karbon gazı sıvılaştırılıp gemilerle Norveç'teki tesise getiriliyor ve depolanıyor. Havaya salınacak karbondioksit gazını tutarak atmosfere karışmayacak şekilde saklıyorlar. Projenin kapasitesi 1.5 milyon ton önümüzdeki yıl 5 milyon tona çıkacak. Bunun benzerini Türkiye'de de yapabiliriz. Ancak Avrupa'da havayı kirletmenin maliyeti var ton başına 100 euro ödüyor sanayiciler. Avrupalı yatırımcı bunu alternatif olarak depolarsam bunu daha ucuza yönetebilir miyim? Karbondioksiti yakalayıp sıvılaştırıyorlar. Türkiye'de bunun yapılması için önce bir kirletmenin maliyetinin çıkarılması gerekiyor. Sonrasında bizim de sanayicilerimiz benzer yatırımları yapacaktır diye düşünüyorum."
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin