ABD Donanması, altıncı nesil uçak gemisi tabanlı savaş uçağı F/A-XX’in geliştirilmesi için Northrop Grumman’ı eleyerek Boeing’i seçti. Pentagon, kararı 29 Eylül’de resmi olarak duyurdu; sözleşmenin 20 milyar doları aşan bir değere sahip olduğu açıklandı.
Sözleşme, tam ölçekli geliştirme aşamasını ve yer, uçuşa elverişlilik, sistem ile silah entegrasyonu testleri için çok sayıda test uçağının tedarikini kapsıyor.
Bu seçim, Boeing’i ABD’nin altıncı nesil savaş uçağı pazarında tek tedarikçi konumuna getiriyor. Mart 2025’te Boeing, F-22 Raptor’ın yerini alacak ABD Hava Kuvvetleri’nin F-47 olarak adlandırılan yeni nesil savaş uçağını geliştirme ve üretme hakkını zaten kazanmıştı.
İki zafer, Boeing’in en büyük iki rakibi Lockheed Martin ve Northrop Grumman’ı altıncı nesil Amerikan savaş uçağı pazarından dışlaması anlamına geliyor — bu da 2025 başında savaş uçağı üretimini tamamen sonlandırma riskiyle karşı karşıya olan bir şirket için şaşırtıcı bir dönüşüm.
F/A-XX programı, bugüne kadar inişli çıkışlı bir süreçten geçti. Lockheed Martin, Mart 2025’te yapılan bir ön elemede yarışmadan çıkarılmıştı. Pentagon, Haziran 2025’te bütçe kısıtlamaları nedeniyle programı dondurma kararı almış, bu da F/A-XX’in akıbetine dair ciddi belirsizlik yaratmıştı.
Dönemin ABD Donanma Bakanı John Phelan, Aralık ayında programın aslında “ölmediğini” açıklayarak, uçağın deniz hava üstünlüğünü güvence altına alacağını Kongre’ye bildirmişti.
ABD Donanma Harekat Şefi Amiral Daryl Caudle, nihai ana yüklenici seçiminin Ağustos 2026 sonuna kadar yapılacağını duyurmuştu; seçim bir ay gecikmeyle, mali yılın bitişine yakın bir zamanda açıklandı — programa ayrılan bütçenin süresi dolmadan hemen önce.
F/A-XX, ABD Donanması’nın 2030’lardan itibaren F/A-18E/F Super Hornet filosunun yerini alması ve F-35C ile birlikte görev yapması planlanan bir platform.
Uçağın, uçak gemilerini düşman füzelerinin menzilinden uzak tutabilecek daha uzun menzile, daha derin bir gizlilik (stealth) kabiliyetine ve otonom insansız uçak sürüleriyle (CCA) eş güdümlü çalışabilecek sensör ve ağ altyapısına sahip olması bekleniyor.
Bu karar, Boeing’in Missouri’deki St. Louis tesisinin, F/A-18E/F Super Hornet ile F-15E üretiminin sona ermesiyle kapanma riskiyle karşı karşıya kaldığı bir dönemin ardından yaşadığı çarpıcı bir toparlanmaya işaret ediyor.
Kaynak: SavunmaSanayiST.com