Ticaret Bakanı Ömer Bolat, KAGİDER'in "Türkiye'nin Dış Ticaret Vizyonu" başlıklı toplantısına katıldı.
Burada yaptığı konuşmada Bolat, ihracatçı firmalarda kadın istihdamının payının yaklaşık yüzde 30 seviyesinde bulunduğunu, özellikle gıda, geleneksel sektörler, teknoloji ve otomotiv sektörlerinde kadın istihdamının ihracata katkısının büyük olduğunu söyledi.
Bolat, kadın çalışanların ihracata katkısının 62,3 milyar dolar olduğunu, bunun toplam mal ihracatının dörtte birini oluşturduğunu ifade etti.
Bakan Bolat, karar verici konumundaki kadınların ihracata katkısının yapılan araştırmada 30 milyar dolar olarak hesaplandığını belirterek, kadın çalışanların sektörel ihracata katkısının giyim sektöründe 8,2 milyar dolar, gıda ürünlerinde 7,4 milyar dolar, motorlu kara taşıtlarında 7,1 milyar dolar, yüksek ve orta yüksek teknolojili ürünlerde ise 22,2 milyar dolar olduğunu dile getirdi. Bolat, kadınların teknolojik ürün ihracatına katkısının yaklaşık 12-13 yılda yüzde 176 arttığına işaret etti.
Dünya ekonomisi ve ticaretinde önemli gelişmeler yaşandığına dikkati çeken Bolat, "Dünya ekonomisi adeta kaynıyor. Dünya ticareti adeta kaynıyor. Kaynayan bir kazan konumunda. Burada birinci görevimiz kaynayan kazanın içinde haşlanmamak, yani sağlam kalmak, sağlığımızı korumak. İkinci görevimiz de bu büyük rekabet ortamında ve ticaret savaşları ortamında Türkiye'nin ekonomisinin ve halkının menfaatleri için mücadele vermek ve rekabette öne geçebilmek, ileri gidebilmek." diye konuştu.
İhracatta sloganlarının "Daima yükseğe" olduğunu belirten Bolat, ithalatta ise ülke için gerekli ithalatı yaparken Türkiye'nin ihracat ve ithalat dengesini korumanın önemli olduğunu söyledi.
Mal ve hizmet ihracatını birlikte ele aldıklarında cari işlemlerde tolere edilebilir bir istikrar tablosunu korumayı amaçladıklarını dile getiren Bolat, şöyle devam etti:
"Sonuçta döviziniz olursa ithalat yapabilirsiniz. Döviziniz olmazsa önce döviz kazanmanız lazım. Döviz kazanmak için de mal ve hizmet ihracatı yapmanız lazım. Bu açıdan bunlar kolay dengeler değil. Çünkü biz sadece kendimizden sorumlu değiliz. Bir de rakiplerimizi takip etmemiz, kontrol etmemiz gerekiyor. Türkiye'nin yıllık mal ve hizmet ihracatı ile ithalatının toplamı 850 milyar dolar. 1,7 trilyon dolarlık milli gelir dikkate alındığında dış ticaret kalemleri milli gelirin yaklaşık yüzde 50'sine karşılık geliyor."
Bakan Bolat, dış ticaretin Türkiye ekonomisi açısından son derece önemli olduğunu vurgulayarak, döviz kuru, döviz dengeleri ve döviz rezervlerinin dış ticaretle yakından ilişkili olduğunu ifade etti.
Gümrüklerin etkin yönetilmesinin de büyük önem taşıdığını söyleyen Bolat, ihracat ve ithalat kapsamında toplam 850 milyar dolarlık ticaretin gümrüklerden geçtiğini dile getirdi.
Türkiye'nin bölgesindeki savaşlara rağmen istikrarını koruduğunu belirten Bolat, şunları ifade etti:
"Türkiye'de huzur içinde yaşıyoruz. Çünkü güçlü bir liderliğimiz var. Sayın Cumhurbaşkanı'mızın önderliğinde 24 senedir terörün sona erdirildiği ve kuzeydeki savaşın, güneydeki savaşların, doğumuzdaki savaşların ülkemize yansıtılmadığı bir süreç yaşıyoruz ve bunu da barışçı ve özellikle istikrarı korumayı amaçlayan bir bölgesel ve küresel güçlü oyuncu kimliğimizle ve liderliğimizle sergiliyoruz."
Bolat, görev yaptığı 3,5 yıllık süreçte uluslararası muhataplarıyla görüşmelerinde Türkiye'nin büyüklüğünü ve saygınlığını gördüğünü, bunun müzakerelerde ve sorunlara çözüm bulunmasında önemli avantajlar sağladığını dile getirdi.
Türkiye'nin ekonomik büyüklük bakımından dünyada 21'inci sıradan 16'ncı sıraya, satın alma gücü paritesine göre ise 16'ncı sıradan 11'inci sıraya yükseldiğini söyleyen Bolat, "2010-2024 döneminde dünya ekonomisi yıllık ortalama yüzde 4'e yakın büyüdü, geçen yıl büyüme yüzde 3,4 oldu, bu yıl ise yüzde 2,9 bekleniyor." diye konuştu.
Bu gelişmede Körfez'deki savaşın ve ticaret savaşlarının etkili olduğunu belirten Bolat, emtia ve enerji fiyatlarındaki artışların da küresel ekonomik görünümü etkilediğini ifade etti.
Bolat, küresel mal ve hizmet ticaretindeki değişimin de kritik önemde olduğunu, 2010-2024 döneminde dünya ticaretinin yıllık ortalama yüzde 3,4 büyüdüğünü söyledi.
"SON 15 YILDA DÜNYA EKONOMİSİ, DÜNYA TİCARETİNDEN DAHA HIZLI BÜYÜDÜ"
Ticaret Bakanı Bolat, son 15 yılda dünya ekonomisinin büyüme oranının dünya ticaretinin büyüme oranından yüksek olduğuna dikkati çekerek, bunun dünya ticaretinde bir sıkışmaya işaret ettiğini dile getirdi.
ABD'de Donald Trump yönetiminin Nisan 2025'te başlattığı tarife savaşları kapsamında gümrük vergilerini ve kotaları önemli ölçüde artırdığını hatırlatan Bolat, "Bunun ardından diğer ülkelerin ham madde ve girdi ihtiyaçlarını önden karşılamaya başlaması emtia fiyatlarını yükseltti." dedi.
Bolat, "Yapay zeka iş hayatına ve günlük yaşama hızla girdi. Yapay zekayla ilgili ekipman, araç ve cihazların fiyatlarındaki artış da dünya ticaretindeki büyümeye katkıda bulunuyor." ifadesini kullandı.
Bakan Bolat, dünya ticaretinin bu yıl yüzde 3,9 büyümesinin beklendiğini, bunun yüzde 2,9'luk küresel ekonomik büyüme beklentisinin bir puan üzerinde olduğunu söyledi.
Türkiye ekonomisinin Kovid-19 salgınının başladığı 2020 yılının ikinci çeyreğinde küçüldüğünü, üçüncü çeyrekten itibaren ise toparlanmaya başladığını dile getiren Bolat, son 6 yıldır pozitif büyümenin sürdüğünü belirtti.
Geçen yıl Türkiye ekonomisinin yüzde 3,7 büyüdüğünü hatırlatan Bolat, "Bu yılın ilk yarısında büyüme yüzde 2,5 oldu, ikinci çeyrekte kaydedilen yüzde 2,3'lük büyümenin üçte biri net mal ve hizmet ihracatındaki artıştan kaynaklandı." dedi.
Bolat, "Yıl ortası itibarıyla 1 trilyon 706 milyar dolar milli gelire ulaştık. Yıl sonu itibarıyla 1 trilyon 800 milyar dolara ulaşacağız." diye konuştu.
Net mal ve hizmet ihracatının ekonomik büyümenin lokomotifi konumuna geldiğini belirten Bolat, işsizlik oranının da son 41 aydır tek hanede bulunduğunu ve yüzde 8,4 seviyesinde olduğunu söyledi.
Türk dizilerinin hizmet ihracatına katkısına değinen Bolat, dünyada günlük 800 milyon kişinin Türk dizilerini izlediğini dile getirdi.
Bolat, Şili'de günde 24, İspanya'da ise 30'dan fazla Türk dizisinin izlendiğini, bu bilgilerin söz konusu ülkelerdeki muhatapları tarafından kendilerine aktarıldığını belirtti.
Türk dizilerinin Afrika, Asya, Akdeniz, Güney Avrupa, Orta Avrupa ve Balkanlar'da yoğun ilgi gördüğünü söyleyen Bolat, bu alanda 600 milyon dolarlık ihracat geliri elde edildiğini, ancak dizilerin ekonomik ve kültürel etkisinin bunun çok ötesinde olduğunu ifade etti.
Uluslararası öğrencilerin de Türkiye ekonomisine katkıda bulunduğunu belirten Bolat, "2002'de Türkiye'de 16 bin uluslararası öğrenci bulunurken bugün bu sayı 362 bine ulaştı." dedi.
Bakan Bolat, uluslararası öğrencilerin Türkiye'ye 3 milyar dolardan fazla gelir sağladığını dile getirerek, "Ama en önemlisi ticaret elçileri, kültür elçileri, siyasi elçiler, gönül elçileri ve turizm elçileri kazanıyoruz." ifadesini kullandı.
Sağlık turizmine de değinen Bolat, İngiltere, Hollanda, Almanya ve İsviçre gibi ülkelerden Türkiye'ye tedavi amacıyla gelenler olduğunu belirtti.
Bolat, sağlık turizmi kapsamında 1,4 milyon sağlık turistinden 3 milyar dolar gelir elde edildiğini, bu rakamların daha da artırılması için çalıştıklarını söyledi.
"İLGİLİ KURULUŞLARLA BİRLİKTE LOBİ ÇALIŞMALARI YÜRÜTÜYORUZ"
Bakan Bolat, daha sonra düzenlenen söyleşide de Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği, Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği, Türk Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği, Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu, Otomotiv Sanayii Derneği, Uludağ Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliği, Taşıt Araçları Tedarik Sanayicileri Derneği ve Türkiye İhracatçılar Meclisi dahil ilgili kuruluşlarla lobi çalışmaları yürüttüklerini belirtti.
Trump yönetiminin 2 Nisan 2025'te başlattığı ticaret savaşları kapsamında Avrupa Birliği'ne (AB) yüksek gümrük vergileri getirdiğini hatırlatan Bolat, "Avrupa'nın ABD ile ticaretinde 350 milyar dolarlık fazla verdi, ancak ABD pazarındaki engelleri arttı." diye konuştu.
Diğer taraftan Çin'in Avrupa pazarlarındaki payını giderek artırdığını, geçen yıl AB karşısında ilk kez 360 milyar dolarlık ticaret fazlası verdiğini söyleyen Bolat, "Almanya, geçen yıl Çin'e karşı 80 milyar avroluk ticaret açığı verdi. Bu gelişmeler Avrupa'da ciddi endişeye neden oldu." değerlendirmesinde bulundu.
Çin'in ihracatındaki hızlı artış ve ABD'nin ticaret politikaları karşısında Avrupa'nın yeni arayışlara yöneldiğini dile getiren Bolat, Fransızların öncülüğünde AB Komisyonunda "Made in Europe" yaklaşımının gündeme getirildiğini söyledi.
Bolat, "Türkiye'nin Avrupa Birliği ile 30 yıllık Gümrük Birliği ilişkisi var. Sanayi ürünlerinde malların serbest dolaşımı esastır." diye konuştu.
Bakan Bolat, Gümrük Birliği kapsamında sanayi ürünlerinde gümrük vergisi, kota ve eş etkili tedbirlerin bulunmaması gerektiğini, sanayide rekabet politikası, devlet yardımları, ürün güvenliği ile marka ve patent mevzuatı alanlarında AB düzenlemeleriyle uyumlu olduklarını kaydetti.
Sabah.com.tr Uygulamamızı İndirin